Otizme ABA Dokunuşu – eBebek Dergisi

Her yıl 2 Nisan’da Dünya Otizm Farklındalık Gnü çerçevesinde çeşitli etkinlikler düzenleniyor ve pek de fazla tanınmayan bu bozukluğa dikkat çekiliyor. Biz de bu kez, Otizmli çocukların gelişiminde önemli faydası olduğu belirtilen ABA uygulamasını ele aldık.

Otizm nedir?
Otizm spektrum bozukluğu, görülme sıklığı gittikçe artan, davranışsal olarak tanımlanmış, nörogelişimsel bir bozukluktur. Otizmli bireyler sosyal etkileşim, sözel ve sözel olmayan iletişim becerilerinde bozukluk gösterirler. Sınırlı ya da basmakalıp davranış kalıplarına sahiptirler. Yapılan son çalışmalarda, otizmde beyin gelişimi sürecinin, gelişimin aldığı son halden daha çok bozuklık barındırdığını belirtmektedir.

Hangi belirtilerle tanımlanır?
Zamansız gülmeler, kıkırdamalar, korku duyulması gereken şeylerden korkmamak, acıya karşı duyarsızlık, dokunmaktan yada dokunulmaktan hoşlanmamak, hiç veya çok az göz teması kurmak, ihtiyaçları ifade etmede zorlık yaşamak, başkalarının sözlü ifadelerine karşılık verememek, garip oyunlar oynamak, bir objeyle ilgili takıntılı olmak, her şeyin aynı kalması konusunda ısrarcı olmak, değişiklik sevmemek gibi davranışlar otizm belirtisi olarak tanımalanabilir.

Otizme ne yol açıyor?
Otizme sebeplerine ilişkin birçok varsayım olsa da, aslında, kesin nedeni hala bilinmiyor. Bu alanda yapılan araştırmalar henüz gelişmektedir.

Otizmde ABA yaklaşımı nedir?
Applied Behavioral Analysis (ABA) yani türkçesi Uygulamalı Davranış Analızi (UDA) de dikkatleri üzerine çekmiş ve günümüze kadar en umut vaat edici sonuçları sağlamıştır. ABA çalışmalarının otizm alanında 70 – 80 yıla dayanan köklü bir geçmişi vardır. ABD’de son 20 – 30 senedir sadece otizmli çocuklarla birlikte gündeme gelip popülerlik kazanmıştır. 1913 yılında John Watson ile başlamış, daha sonra Skinner’ın yaptığı bilimsel araştırmalar sonucunda davranışın öncesinde ve/veya sonrasında olan durumların davranışı nasıl etkilediği görülmüştür. Pekiştireç, ipucu, şekillendirme, silikleştirme, v.s. olmak üzere davranış ilkeleri geliştirilmiştir. 1960’larda Lovaas bu DAvranış Analizi prensiplerini kullanarak öğretme teknikleri geliştirmiştir. ABA’ya başlamada herhangi bir yaş limiti yok. Uzmanlar ne kadar erken başlanırsa görülecek faydanın da o kadar ileri olacağını belirtiyor.

Kaynak: Algı ABA’nın Otizme ABA Dokunuşu (eBebek Dergisindeki) haberinden alınmıştır